Eeuwenlang zijn vrouwelijke stemmen in de literatuur gemarginaliseerd, genegeerd of herschreven. Tijd voor een nieuwe blik op het verleden. Tijdens non-fictieboekenfestival FAAR wordt ruimte gemaakt voor de vrouwen die de literaire en intellectuele geschiedenis van de Lage Landen mee vormgaven – maar zelden het podium kregen dat ze verdienden. Aan de tafel schrijvers Gaea Schoeters, Joke van Leeuwen, Zindzi Tillot Owusu en Heleen Debruyne.
Aanleiding voor dit gesprek is de podcastreeks Historische Klassiekers van literair collectief Fixdit en het themanummer van de lage landen daarover. We horen en lezen opnieuw de stem van zestiende-eeuwse rederijkers, zeventiende-eeuwse polemisten en achttiende-eeuwse essayisten die elk op hun manier zorgden voor verandering. Namen? Anna Bijns, Anna Roemers, Tesselschade Roemers, Ella Wassenaer, Petronella Moens, en vele anderen. Zo bieden we een historische correctie én een nieuw perspectief op de canon. En hoe zit het vandaag? Werken de uitsluitingsmechanismen nog altijd door?
Moderator Heleen Debruyne praat erover met drie generaties vrouwelijke schrijvers:
– Gaea Schoeters auteur en lid van Fixdit. Recentste titel: Het geschenk (shortlist Boon Literatuurprijs)
– Joke van Leeuwen, auteur van boeken voor volwassenen en kinderen, recent Plooi u in tweeën. Een memoir.
– Zindzi Tillot Owusu maakt poëzie, proza en performance, lid van collectief Hyster-X. Ze is vertaler van reade runen, de revolutionaire debuutbundel uit 1959 van de Friese dichteres Ella Wassenaer die nooit de erkenning kreeg die haar toekwam.
Over rode runen
In 1959 verscheen de dichtbundel reade runen van Ella Wassenaer. Een wervelend werk dat thema als vrouwelijkheid, religie en erotiek in een vernieuwende vorm tot een literair kookpunt brengt. Een schot in de roos tijdens de hoogtijdagen van de Vijftigers? Nee, want ze schreef in het Fries en was een vrouw. Vijfenzestig jaar later herontdekken vier jonge makers en vijf essayisten dit zinderende werk en brengen het opnieuw tot leven.
reade runen verschijnt opnieuw in het Fries en als rode runen in een eigentijdse Nederlandse vertaling, verrijkt met literaire teksten en verdiepende essays. Een verrassende en overrompelende leeservaring!
rode runen omvat de oorsponkelijke Friese bundel en paart die aan een eigentijdse Nederlandse vertaling van Ella Wassenaers zinderende werk. Vertaald door Zindzi Tillot Owusu, met verdiepende essays van Annelies Verbeke, Maria Barnas, Sophia Blyden, Elisa Demarré en Albertina Soepboer en verrijkt met literaire teksten van Mona Thijs, Jaimy Hindriks, Zindzi Tillot Owusu en Charlotte Westra.
Over Ella Wassenaer
De Friese schrijfster en dichteres Lipkje Post-Beuckens (1908-1983) schreef over vrouwen en over mensen aan de rand van de samenleving. Ze publiceerde onder verschillende pseudoniemen, waaronder Ypk fan der Fear. Haar poëzie schreef ze als Ella Wassenaer. Ze won vier keer de Rely Jorritsmapriis en kreeg in 1979 de Gysbert Japicxpriis voor haar hele oeuvre.
De bundel kwamen tot stand in samenwerking met Explore the North en Uitgeverij Pelckmans, met steun van het Nederlands Letterenfonds.